Historia czasopisma

„Ekonomista” należy do najstarszych polskich czasopism naukowych poświęconych ekonomii. Tradycja tytułu sięga 1865 roku, kiedy Antoni Nagórny założył pismo dotyczące ekonomii, finansów, statystyki i administracji, wydawane do 1883 roku. Współczesna historia „Ekonomisty” rozpoczęła się w 1900 roku, gdy Zenon Pietkiewicz wznowił tytuł jako tygodnik. W 1901 roku pismo stało się kwartalnikiem, rozwijając swój naukowy charakter.

Od początku „Ekonomista” był związany z kształtowaniem się polskiego środowiska ekonomicznego. W 1917 roku w jego redakcji odbyło się zebranie założycielskie Towarzystwa Ekonomistów i Statystyków Polskich w Warszawie. W 1921 roku Towarzystwo uznało czasopismo za swój oficjalny organ, a w 1928 roku przejęło jego wydawanie. W okresie międzywojennym na łamach pisma dyskutowano o teorii ekonomii, statystyce, pieniądzu, koniunkturze i polityce gospodarczej oraz wyzwaniach odbudowy państwa polskiego.

Po II wojnie światowej wznowienie „Ekonomisty” było częścią odbudowy instytucji polskiej ekonomii związanej z działalnością Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego. Czasopismo pozostawało ważnym forum naukowym, choć funkcjonowało w warunkach ograniczeń politycznych i presji ideologicznej. Publikowano w nim prace dotyczące m.in. rachunku ekonomicznego w socjalizmie, inwestycji, zatrudnienia, rozwoju gospodarczego i reform systemowych.

Na łamach „Ekonomisty” publikowali m.in. Oskar Lange, Michał Kalecki i Edward Lipiński. Ich prace naukow łączyły polskie doświadczenia z międzynarodowymi debatami ekonomicznymi. Już w 1936 roku Michał Kalecki zamieścił na łamach pisma omówienie teorii Johna Maynarda Keynesa. Oskar Lange podejmował zagadnienia rachunku gospodarczego oraz zakresu i metody ekonomii, a Edward Lipiński łączył refleksję nad historią myśli ekonomicznej z analizą współczesnych mu systemów gospodarczych.

Po 1989 roku „Ekonomista” stał się miejscem dyskusji o transformacji ustrojowej, roli rynku i państwa, zmianach instytucjonalnych, prywatyzacji, nierównościach i integracji europejskiej. Tematyka ta rozwijała wcześniejszą tradycję łączenia teorii ekonomii z analizą przemian gospodarczych i społecznych.

Obecnie „Ekonomista” jest wydawany wspólnie przez Polskie Towarzystwo Ekonomiczne i Instytut Nauk Ekonomicznych Polskiej Akademii Nauk. Po okresie ukazywania się jako dwumiesięcznik w latach 1995–2021, od 2022 roku ponownie jest kwartalnikiem. Publikuje artykuły w języku polskim i angielskim, rozwijając międzynarodową współpracę naukową i podejmując tematykę istotną dla Polski oraz Europy Środkowo-Wschodniej. Jego archiwalne roczniki stanowią cenne źródło wiedzy o historii polskiej myśli ekonomicznej i są sukcesywnie udostępniane w formie cyfrowej.